Wypoczynek zimowy dzieci i młodzieży w 2020 r.

Czas wypoczynku zimowego dzieci i młodzieży szkolnej w 2020 r. trwać będzie w okresie od 13 stycznia do  23 lutego  2020 r. z podziałem na poszczególne województwa:

13 stycznia – 26 stycznia: lubelskie, łódzkie, podkarpackie, pomorskie, śląskie

20 stycznia – 2 lutego: podlaskie, warmińsko-mazurskie,

27 stycznia – 9 lutego: kujawsko-pomorskie, lubuskie, małopolskie, świętokrzyskie, wielkopolskie

10 lutego – 23 lutego: dolnośląskie, mazowieckie, opolskie, zachodniopomorskie

Więcej „Wypoczynek zimowy dzieci i młodzieży w 2020 r.”

Ogólnopolska akcja ważenia tornistrów szkolnych

W związku z podpisaną 17 stycznia br. deklaracją współpracy pomiędzy Głównym Inspektorem Sanitarnym a Ministrem Edukacji Narodowej na rzecz rozwoju edukacji zdrowotnej w środowisku szkolnym, Państwowa Inspekcja Sanitarna włączy się w działania zmierzające do rozwiązania problemu zbyt ciężkich tornistrów.

Jednym z warunków właściwego i normalnego rozwoju fizycznego dziecka jest kształtowanie prawidłowej postawy ciała. Złe nawyki związane z noszeniem zbyt dużego obciążenia na plecach oraz utrzymywaniem nieprawidłowej postawy ciała, mogą przyczynić się do bólów kręgosłupa, zmniejszenia pojemności płuc i nieprawidłowej statyki ciała, a w efekcie doprowadzić do poważnych schorzeń ortopedycznych i neurologicznych.

Na mocy zawartej deklaracji, dzień 1 października został ogłoszony Ogólnopolskim Dniem Tornistra. Celem Ogólnopolskiego Dnia Tornistra jest zainicjowanie skutecznych działań na rzecz edukacji prozdrowotnej ukierunkowanej na profilaktykę wad postawy u najmłodszych. Wydarzenie to ma mieć zasięg ogólnopolski, w ramach, którego w okresie od 1 do 31 października w wybranych szkołach podstawowych na terenie każdego z województw zostanie przeprowadzone badanie obciążenia uczniów ciężarem tornistrów. Badanie – analogicznie jak w 2016 roku – ma na celu zbadanie skali problemu i podjęcie w tym zakresie stosownych działań.

Jak postępować w przypadku występowania wszawicy w placówkach oświatowych?

Wszawica w obecnym stanie prawnym nie jest chorobą zakaźną. Decyzją Ministra Zdrowia  wszawica od 2008 r. nie znajduje się w wykazie zakażeń i chorób zakaźnych (Załącznik do ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi). Obecnie walka z tą chorobą jest bardzo utrudniona ze względu na brak uregulowań prawnych w tej kwestii. Pojawiają się też inne przeszkody np. brak współpracy na linii szkoła-rodzice. W obecnej chwili narzędziem najbardziej skutecznym w  profilaktyce wszawicy jest edukacja. Podnoszenie świadomości i dostarczanie wiedzy na temat pasożyta (rozwoju, warunków bytowania, zwalczania) jest najskuteczniejszym orężem jakim teraz dysponujemy.

Stanowisko Departamentu Matki i Dziecka w Ministerstwie Zdrowia w sprawie zapobiegania i zwalczania wszawicy u dzieci i młodzieży

Wytyczne do postępowanie w przypadku stwierdzenia wszawicy w placówce:

  1. dyrektor placówki zarządza dokonanie przez pielęgniarki lub osoby upoważnionej, kontroli czystości skóry głowy wszystkich dzieci grupie lub klasie oraz wszystkich pracowników szkoły lub placówki, z zachowaniem zasady intymności (kontrola indywidualna w wydzielonym pomieszczeniu). Kontrola może również zostać przeprowadzona z inicjatywy pielęgniarki lub higienistki szkolnej;
  2. pielęgniarka (lub w sytuacji braku pielęgniarki lub higienistki szkolnej w placówce -opiekun dziecka) zawiadamia rodziców dzieci, u których stwierdzono wszawicę o konieczności podjęcia niezwłocznie zabiegów higienicznych skóry głowy. W razie potrzeby instruuje rodziców o sposobie działań, informuje też o konieczności poddania się kuracji wszystkich domowników i monitoruje skuteczność działań; jednocześnie informuje dyrektora plac6wki o wynikach kontroli i skali zjawiska;
  3. dyrektor lub upoważniona osoba (nauczyciel lub opiekun) informuje wszystkich rodziców o stwierdzeniu wszawicy w grupie dzieci, z zaleceniem codziennej kontroli czystości głowy dziecka oraz czystości głów domowników;
  4. w przypadku, gdy rodzice zgłoszą trudności w przeprowadzeniu kuracji (np. brak środków na zakup preparatu), dyrektor szkoły lub placówki we współpracy z ośrodkiem pomocy społecznej, udzielą rodzicom lub opiekunom niezbędnej pomocy;
  5. pielęgniarka lub higienistka szkolna po upływie 7 -10 dni kontroluje stan czystości skory głowy dzieci po przeprowadzonych zabiegach higienicznych przez rodziców;
  6. w sytuacji stwierdzenia nieskuteczności zalecanych działań, pielęgniarka zawiadamia o tym dyrektora placówki w celu podjęcia bardziej radykalnych kroków

Zgodnie z powiedzeniem, iż  „aby pokonać wroga trzeba go poznać”, zamieszczamy poniżej materiały, które pozwolą bliżej przyjrzeć się budowie i zwyczajom uciążliwego pasożyta. Znajdziecie Państwo również propozycje wyeliminowania problemu pojawiającego się cyklicznie w dużych skupiskach dzieci i młodzieży czyli w placówkach szkolnych i przedszkolnych oraz żłobkach. Biorąc pod uwagę, jak istotnym jest współdziałanie w walce z wszawicą, poniższe załączniki adresujemy do osób zainteresowanych zdrowiem dzieci i mających wpływ na bezpieczne i zdrowe środowisko ich pobytu.

 

 

Jadwiga Holik

Oddział Higieny Żywności, Żywieniai Procesów Nauczania

tel.:  12 25 49 437

e-mail: j.holik@wsse.krakow.pl

 

 

Jakie wymagania należy spełnić by otworzyć żłobek lub klub dziecięcy?

Zgodnie z wymogami § 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lipca 2014 r. w sprawie wymagań lokalowych i sanitarnych jakie musi spełniać lokal, w którym ma być prowadzony żłobek lub klub dziecięcy oraz na podstawie art. 25 ust. 3 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2013 r. poz. 1457) należy spełniać  niżej wymienione wymagania.

Lokal, w którym ma być prowadzony żłobek lub klub dziecięcy, oraz jego wyposażenie spełniają następujące warunki:

          1)     powierzchnia każdego pomieszczenia przeznaczonego na zbiorowy pobyt od 3 do 5 dzieci wynosi
                   co najmniej 16 m2; w przypadku liczby dzieci większej niż 5 powierzchnia każdego pomieszczenia
                   ulega odpowiedniemu zwiększeniu na każde kolejne dziecko, z tym że:

                   a) powierzchnia przypadająca na każde kolejne dziecko wynosi co najmniej 2 m2,
                        jeżeli czas pobytu dziecka nie przekracza 5 godzin dziennie,

                   b) powierzchnia przypadająca na każde kolejne dziecko wynosi co najmniej 2,5 m2,
                        jeżeli czas pobytu dziecka przekracza 5 godzin dziennie;

2)      wysokość pomieszczeń przeznaczonych na pobyt dzieci wynosi co najmniej 2,5 m;

3)      jest zapewnione utrzymanie czystości i porządku w lokalu, pomieszczenia są utrzymywane
          w odpowiednim stanie oraz są przeprowadzane ich okresowe remonty i konserwacje;

4)      w pomieszczeniach higieniczno-sanitarnych:

   a)      podłoga i ściany są wykonane tak, aby było możliwe łatwe utrzymanie czystości
              w tych pomieszczeniach,

   b)      ściany do wysokości co najmniej 2 m są pokryte materiałami zmywalnymi,
             nienasiąkliwymi i odpornymi na działanie wilgoci oraz materiałami nietoksycznymi
             i odpornymi na działanie środków dezynfekcyjnych;

5)      pościel i leżaki są wyraźnie oznakowane, przypisane do konkretnego dziecka i odpowiednio
          przechowywane, tak aby zapobiec przenoszeniu się zakażeń;

6)      w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt dzieci na grzejnikach centralnego ogrzewania 
          są umieszczone osłony ochraniające przed bezpośrednim kontaktem z elementem grzejnym;

7)      instalacja elektryczna jest zabezpieczona przed dostępem dzieci;

8)      w pomieszczeniach jest zapewniona temperatura co najmniej 20°C;

9)      jest zapewniony dostęp do węzła sanitarnego z ciepłą bieżącą wodą do utrzymania higieny
          osobistej dzieci, z tym że:

    a)      jest zapewniona co najmniej 1 miska ustępowa na nie więcej niż 20 dzieci i 1 umywalka
              na nie więcej niż 15 dzieci,

    b)      umiejscowienie miski ustępowej i umywalki jest dostosowane do wzrostu dzieci,
             chyba że dzieci korzystają z tych samych urządzeń sanitarnych co osoby wykonujące pracę
              w żłobku lub klubie dziecięcym, przy czym zastosowano rozwiązaniu umożliwiające dzieciom
              bezpieczne korzystanie z tych urządzeń,

   c)       jest zapewniony brodzik z natryskiem lub inne urządzenie do mycia ciała dziecka,

   d)      w urządzeniach sanitarnych jest zapewniona centralna regulacja mieszania ciepłej wody
             przy zachowaniu środków bezpieczeństwa,  aby nie dopuścić do poparzenia osób
             korzystających z tychże urządzeń, zwłaszcza na końcówkach instalacji,

   e)      jest zapewniona dostateczna ilość mydła w płynie, jednorazowe ręczniki i środki
             do pielęgnacji dzieci;

10)    jest zapewnione stanowisko do przewijania dzieci;

11)   jest zapewniona liczba nocników odpowiadająca liczbie dzieci, których poziom rozwoju
        umożliwia korzystanie przez nie z nocnika;

12)   nocniki są myte i dezynfekowane oraz przechowywane w sposób zabezpieczony przed
         dostępem dzieci;

13)   jest zapewnione miejsce do przechowywania sprzętu i środków utrzymania czystości,
         zabezpieczone przed dostępem dzieci

14)   jest zapewnione miejsce do przechowywania odzieży wierzchniej, z którego mogą
          jednocześnie korzystać  dzieci i osoby wykonujące pracę w żłobku lub klubie dziecięcym;

15)   meble są dostosowane do wymagań ergonomii;

16)   wyposażenie posiada atesty lub certyfikaty;

17)   zabawki spełniają wymagania bezpieczeństwa i higieny oraz posiadają oznakowanie CE;

18)   jest zapewniona możliwość otwierania w pomieszczeniu niewyposażonym w wentylację
         mechaniczną lub klimatyzację co najmniej 50% powierzchni okien;

19)   pomieszczenia przeznaczone na pobyt dzieci są wietrzone w ciągu dnia co najmniej 4 razy
          przez co najmniej 10 minut, o ile nie są wentylowane poprzez instalację wentylacji
          mechanicznej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzowane;

20)   w pomieszczeniach jest zapewnione oświetlenie o parametrach zgodnych z Polską Normą;

21)   apteczki w lokalu są wyposażone w podstawowe środki opatrunkowe oraz
         podstawowe środki niezbędne  do udzielania pierwszej pomocy i instrukcję o zasadach
         udzielania  tej pomocy.

Ponadto w  lokalu, w którym ma być prowadzony żłobek lub klub dziecięcy, zapewnia się, w miarę możliwości, bezpośrednie wyjście na teren otwarty wyposażony w urządzenia do zabaw, niedostępny dla osób postronnych, a niemowlętom zapewnia się, w miarę możliwości, leżakowanie na świeżym powietrzu, w szczególności na werandzie lub tarasie.

Odnosząc się do oświetlenia informuje, iż zgodnie z ww.  przepisem  w pomieszczeniach powinno być zapewnione oświetlenie o parametrach zgodnych z Polską Normą. Wg normy  EN 12464-1:2002 ”Tablica 5.6 – Pomieszczenia edukacyjne” pkt. 6.1.2 – żłobek, pokój zabaw – 300 lx.

Szczegółowe informacje należy uzyskać we właściwej stacji sanitarno – epidemiologicznej.

 

Jadwiga Holik

Oddział Higieny Żywności, Żywieniai Procesów Nauczania

tel.:  12 25 49 437

e-mail: j.holik@wsse.krakow.pl

 

BEZPIECZEŃSTWO NA PLACACH ZABAW

Plac zabaw to miejsce wszechstronnego rozwoju każdego dziecka. Ciekawa i kreatywna zabawa powinna być bezpieczna, a sprzęty zabawowe na placu zabaw nie powinny stwarzać zagrożenia dla użytkowników.

Upadki z huśtawek i karuzel, czy potknięcia są częstą przyczyną kontuzji i urazów wśród dzieci. Odpowiednio dobrane nawierzchnie na place zabaw w znacznym stopniu minimalizują ryzyko urazów i nieszczęśliwych wypadków wśród dzieci. Zatem najważniejszą kwestię w tworzeniu placów zabaw stanowi bezpieczeństwo korzystających z nich dzieci.

Według obecnego stanu prawnego, urządzenia na placach zabaw, takie jak:huśtawki, drabinki, piaskownice kwalifikowane są jako obiekty małej architektury i w związku z tym podlegają obowiązkowej kontroli okresowej co najmniej raz na 5 lat w zakresie stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu, jego estetyki oraz otoczenia.

W celu zapewnienia bezpieczeństwa użytkowania obiektów małej architektury na placach zabaw właściciele i zarządcy, odpowiedzialni za utrzymanie tych obiektów we właściwym stanie technicznym, powinni dążyć do wdrażania systematycznego nadzoru nad tymi obiektami, posługując się pomocniczo polskimi normami serii PN-EN 1176 „Wyposażenie placów zabaw…”, oraz normą PN-EN 1177 „Nawierzchnie placów zabaw amortyzujące upadki”, a także zabezpieczać place przed dewastacją poprzez ich ogrodzenie i utrzymywanie tego ogrodzenia w należytym stanie technicznym. Jeśli zarządca nie wymaga certyfikatów to bierze na siebie odpowiedzialność za bezpieczeństwo dzieci bawiących się na takim placu zabaw.

Wyjątkiem są szkoły i placówki podlegające Ministerstwu Edukacji Narodowej, które mają obowiązek nabywania produktów posiadających certyfikat.

W myśl przepisów żłobek, przedszkole jest obiektem ogólnodostępnym, a więc podlega wymaganiom norm, a nie dyrektywie dotyczącej zabawek, które obligatoryjnie powinny posiadać znak CE. Bujaczki, zjeżdżalnie, domki, piaskownice zamontowane na obszarze ogólnodostępnym nie mogą posiadać oznakowania CE, ponieważ nie są zabawkami tylko obiektami małej architektury.

Norma PN-EN 1176-1 narzuca trzy rodzaje przeglądów, których częstotliwość uzależniona jest głównie  od obciążenia obiektu.

•        regularna kontrola przez oględziny (co 1 do 7 dni)

•        kontrola funkcjonalna (co 1 do 3 miesięcy)

•        coroczna kontrola podstawowa

•       obowiązkowa kontrolaurządzeń na placach zabaw  wynika z przepisów prawa budowlanego i powinna być przeprowadzana raz na pięć lat  przez osoby posiadające uprawnienia budowlane.

Kontrole okresowe w zakresie sprawdzenia stanu technicznego i estetycznego oraz przydatności do użytkowania placu zabaw i rekreacyjnego mogą przeprowadzać osoby posiadające uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej.

Właściciel, zarządca lub użytkownik placu zabaw, na którym spoczywają obowiązki w zakresie napraw wynikające z umów, są zobowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli usunąć stwierdzone uszkodzenia i braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska.

W celu wyeliminowania potencjalnego ryzyka związanego z korzystaniem z placu zabaw, należy niezwłocznie powiadomić o wszelkich nieprawidłowościach właściciela lub zarządcę terenu – spółdzielnię mieszkaniową, wspólnotę, dozorcę lub administratora budynku i egzekwować wypełnienie tego obowiązku. Jeśli tą drogą nie uda się rozwiązać problemu, należy skontaktować się z organami nadzoru budowlanego, mającymi siedziby w każdym mieście powiatowym.

Na publicznych placach zabaw powinien w widocznym miejscu znajdować się regulamin placu zabaw określający zasady korzystania ze znajdujących się na nim urządzeń oraz zawierający dane identyfikujące zarządcę i numery telefonów alarmowych.

Najbardziej niebezpieczne i najczęściej występujące nieprawidłowości na placach zabaw to:

·         zły stan nawierzchni placów (wgłębienia i pęknięcia, wystające korzenie itp.);

·         zastosowanie niewłaściwych nawierzchni i ich grubości;

·         zbyt mała odległość między urządzeniami oraz ławkami i ogrodzeniem;

·         zbyt płytkie zagłębienie fundamentów pod urządzeniami;

·         zbyt mała wielkość powierzchni strefy upadku pod urządzeniem o wysokości ponad 1 m;

·         niewystarczająca stabilność urządzeń;

·         ostre krawędzie, zadziory i gwoździe wystające z drewnianych lub stalowych urządzeń;

·         brak zabezpieczeń śrub i innych łączników scalających elementy urządzeń;

·         nieprawidłowe odległości między szczeblami w drabinkach lub ich brak;

·         nieprawidłowe, stwarzające niejednokrotnie bardzo duże zagrożenie wykonywanie napraw czy modernizacji urządzeń;

·         skorodowane łańcuchy siedzisk huśtawek oraz inne elementy stalowe urządzeń;

·         spróchniałe lub przegniłe elementy drewniane z powodu braku bieżącej konserwacji;

·         braki w uszkodzonych siedziskach na ławkach, karuzelach i na cokołach piaskownic;

·         uszkodzone ślizgi zjeżdżalni;

·         zbyt twarde siedziska huśtawek z ostrymi krawędziami wiszące na sztywnych prętach;

·         brak elementów hamujących ruch huśtawki wagowej tzw. ważki;

·         otwory konstrukcyjne urządzeń stwarzające niebezpieczeństwo zakleszczeń części ciała;

·         niebezpieczne, nierówne chodniki i nawierzchnie w wejściach na plac zabaw;

·         występujące ostre krawędzie w ogrodzeniach;

·         brak właściwej pielęgnacji drzew (nieusuwanie gałęzi uschniętych i zbyt nisko rosnących).

 

 

PIASKOWNICA

Piaskownica to podstawowe wyposażenie placu zabaw, pozwala kształtować wyobraźnię i uczy współpracy w grupie, nie powinno zabraknąć jej na żadnym placu zabaw.Bardzo ważnym jest, aby piaskownice z których korzystają dzieci były bezpieczne. Jeśli funkcjonuje na terenie tylko piaskownica to jako urządzenie małej architektury, podlega ono wymaganiom obowiązujących przepisów prawa budowlanego oraz norm PN-EN 1176:2009. Powinno się przeprowadzać wszelkie kontrole wynikające z norm oraz wymieniać piasek. Norma i przepisy odnoszą się do piasku w piaskownicy, który powinien być wymieniany dwa razy w roku, a wielkość ziarna powinna zawierać się między 0,2 do 2 mm i nie zawierać cząstek pyłowych i iłowych. Nie ma wymogu, który by nakładał obowiązek zakupu piasku z atestem. Przepisy sanitarno-epidemiologiczne nie określają jak często powinno wymieniać się piasek, jednak Główny Inspektor Sanitarny zaleca konieczność wymiany piasku na wiosnę i w sezonie. Obowiązek wymiany piasku wynika z potrzeby zminimalizowania zagrożenia zakażenia chorobami pasożytniczymi, odzwierzęcymi, zakaźnymi. Ponadto chroniąc dzieci należy również zabezpieczyć piaskownice przed dostępem m.in. kotów i psów. W piaskownicy łatwo o zakażenie różnymi chorobami odzwierzęcymi, tj.:

·      toksokaroza wywoływana przez larwy glist pasożytujących u zwierząt domowych. Do zakażenia najczęściej dochodzi w piaskownicy, gdzie znajdują się inwazyjne jaja glist, które trafiły tam wraz z odchodami zwierząt. W większości przypadków choroba przebiega bezobjawowo, a jedynym sygnałem jest podwyższona liczba granulocytów kwasochłonnych. Wywołuje również gorączkę, bóle brzucha, wymioty i nudności.

·   toksoplazmoza wywoływana przez pierwotniaka. Żywicielem ostatecznym jest kot. Do zakażenia dochodzi w wyniku kontaktu z pożywieniem, glebą czy tez wodą zanieczyszczoną kocimi odchodami. Najczęściej powoduje objawy grypopodobne, występuje gorączka, powiększenie szyjnych węzłów chłonnych, ale także zapalenie mózgu i opon mózgowych.

·   lamblioza wywoływana przez pierwotniaka należącego do wiciowców, który najczęściej zamieszkuje w dwunastnicy. Zakażenie następuje w wyniku połknięcia cysty, która może się znaleźć w piaskownicy wraz z kałem kota, czy psa. U dzieci najczęściej wywołują przewlekłe biegunki i zaparcia. W konsekwencji biegunki mogą przyczynić się do niedożywienia oraz choroby pasożytniczej układu pokarmowego spowodowanego wyjałowieniem flory bakteryjnej przewodu pokarmowego.

·      tęgoryjec jest pasożytem człowieka, który należy do typu nicieni. Pasożyt przyczynia się do powstania choroby, tzw.  ankylostomatozy. Jego długość osiąga do 2 cm i bytuje w dwunastnicy. Do zakażenia dochodzi poprzez połknięcie jaj, które mogą znajdować się w zanieczyszczonej wodzie lub brudnych owocach i warzywach. Jednak larwy mogą również przeniknąć do organizmu również przez skórę stóp, np. gdy dziecko chodzi boso w skażonej piaskownicy. W przypadku zakażenia tęgoryjcem u małych dzieci może dojść do opóźnień rozwojowych, poważnych problemów zdrowotnych

 

       Należy pamiętać o zachowaniu podstaw higieny

·         myć ręce dziecka po każdej zabawie w piaskownicy;

·         pilnować, żeby piasek nie dostał się do ust i oczu;

·         paznokcie dziecka obcinanać krótko, aby nie gromadził się pod nimi piasek;

·         podczas zabawy w piasku nie dawać dziecku jedzenia do rąk.

 

Źródło:

  • R. Marciniak, Bezpieczny plac zabaw. Poradnik, Wrocław 2011
  • http://www.e-placezabaw.pl/7/zapytaj-eksperta

Małgorzata Frankowska
Oddział Higieny Żywności, Żywienia i Procesów Nauczania
wprowadzono: 19 maja 2014
aktualizacja: 19 maja 2014

Jak zadbać o miejsce pracy ucznia

 Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. Nr 6 z dnia 22 stycznia 2003r., poz. 69) § 2 „Dyrektor zapewnia bezpieczne i higieniczne warunki pobytu w szkole lub placówce …”, a w myśl § 9 ust. 2 „Sprzęty, z których korzystają osoby pozostające pod opieką szkoły lub placówki, dostosowuje się do wymagań ergonomii” oraz ust. 3 „Szkoły i placówki nabywają wyposażenie posiadające odpowiednie atesty lub certyfikaty”.

Z uwagi na bezpieczeństwo  dzieci i młodzieży korzystającej z wyposażenia, dyrektorzy szkół i innych placówek edukacyjnych zobligowani są do żądania certyfikatów zgodności z odpowiednimi normami uwzględniającymi wymagania ergonomii, bezpieczeństwa i zagwarantowania wyposażenia dobrej jakości wyrobów. Oznacza to obowiązek wyposażania szkół w sprzęt bezpieczny, spełniający wymagania ergonomiczne, odpowiadający wymaganiom norm. Analogiczne wymagania stosuje się do urządzeń rekreacyjno-sportowych przeznaczonych na wyposażenie ogródków przedszkolnych i szkolnych oraz boisk itp. jak np. huśtawki, zjeżdżalnie, karuzele, bramki itp. Zgodnie z prawidłową procedurą sprzedaży wyrobów do placówek edukacyjnych dostawca powinien okazać oryginał certyfikatów lub kopię certyfikatów poświadczoną „za zgodność z oryginałem”. Powyższa procedura stosowana przy zakupie np.: stołów, krzeseł, szaf, regałów, tablic itp. dla szkół, przedszkoli i innych placówek edukacyjnych przyczyni się do nabywania mebli dobrej jakości, produkowanych zgodnie z wymaganiami właściwych norm, co ma wpływ na prawidłowy psychofizyczny rozwój uczniów, gdyż parametry techniczne tych norm zakładają dostosowanie zasad ergonomii do pomiarów antropometrycznych dzieci i młodzieży w różnych grupach wiekowych. Szczególnie ma to znaczenie w przypadku stanowiska pracy ucznia (stół + krzesło). 
Poniższe załączniki prezentują wskazówki dla zapewnienia prawidłowego stanowiska pracy dla dziecka w wieku szkolnym.

Małgorzata Frankowska
Oddział Edukacji Zdrowotnej
i Higieny Dzieci i Młodzieży

wprowadzono: 18 września 2013
aktualizowano: 18 września 2013

 

Tornistry szkolne – zalecenia Głównego Inspektora Sanitarnego

 W związku ze zbliżającym się rozpoczęciem roku szkolnego i planowaniem przez rodziców zakupu wyposażenia i przyborów szkolnych, a w tym tornistrów Główny Inspektor Sanitarny opierając się na wynikach międzynarodowych badań nad zachowaniami zdrowotnymi dzieci i młodzieży (HBSC-Health Behaviour in School-aged Children. WHO Collaborative Study 2010),  z których wynika, że 4 godziny i więcej  spędza codziennie w domu:

  •     25,9% badanych uczniów przy odrabianiu lekcji,
  •     22,4% uczniów przy oglądaniu telewizji w tygodniu,
  •     44,4% uczniów przy oglądaniu telewizji w dni wolne od szkoły,
  •     27,3% korzysta z komputera.

Tylko 35,5% utrzymuje aktywność fizyczną na zalecanym poziomie, przedstawia zalecenia dotyczące właściwego wyboru tornistra/plecaka szkolnego, a także wskazania jak  prawidłowo zapakować i kontrolować jego właściwe użytkowanie:

  • waga tornistra nie powinna przekraczać 10-15% masy ciała ucznia,
  • powinien posiadać ergonomiczną, odpowiednio usztywnioną ściankę przylegającą do pleców,
  • jego ciężar powinien być rozłożony symetrycznie,
  • cięższe rzeczy powinny być umieszczone na dnie, a lżejsze wyżej,
  • tornister powinien mieć równe, szerokie szelki,
  • długość szelek powinna umożliwić swobodne wkładanie i zdejmowanie jednocześnie zapewniając jak najlepsze przyleganie tornistra do pleców,
  • zalecane jest dodatkowe zapięcie spinające szelki z przodu klatki piersiowej,
  • tornister należy nosić na obu ramionach,
  • konieczne jest kontrolowanie przez rodziców zawartości tornistra, aby zapobiec zabieraniu przez uczniów zbędnych rzeczy,
  • wskazane jest podjęcie przez rodziców współpracy ze szkołą w celu zorganizowania na terenie szkoły miejsc, w których uczniowie będą mogli pozostawić część przyborów lub podręczników szkolnych.

Nadmierna waga tornistra może powodować nasilenie bólów pleców, ma wpływ na zmniejszenie pojemności płuc, może sprzyjać kształtowaniu nieprawidłowej statyki ciała i w efekcie skrzywieniom kręgosłupa. Na przekroczenie wagi tornistrów/plecaków uczniów mają wpływ przede wszystkim czynniki takie jak:

  • obciążenie podręcznikami i zeszytami z przedmiotów, które nie były ujęte w programie nauczania w danym dniu,
  • noszenie dodatkowych słowników i książek,
  • noszenie przedmiotów nie związanych bezpośrednio z programem nauczania, takich jak: pamiętniki, albumy, zabawki, butelki z napojami,
  • rodzaj materiału, z jakiego został wykonany tornister lub plecak (waga pustego tornistra waha się od 0,5 kg do 2 kg),
  • niewystarczający nadzór opiekunów (rodziców, nauczycieli) nad zawartością tornistrów,
  • rzadko występująca możliwość pozostawiania części podręczników i przyborów w szkołach.

Aby zapobiegać dysfunkcjom układu ruchu, oprócz prawidłowo dobranego, spakowanego i użytkowanego tornistra należy uczniom zapewnić odpowiednią ilość aktywności fizycznej, a także właściwe stanowisko pracy, zarówno w szkole jak i w domu, oraz wyrobić właściwe nawyki ruchowe (zachowanie symetrii ciała przy wykonywaniu czynności ruchowych i statycznych tj. oglądanie telewizji lub odrabianie lekcji).

źródło: www.gis.gov.pl

Małgorzata Frankowska
Oddział Edukacji Zdrowotnej
i Higieny Dzieci i Młodzieży
wprowadzono: 1 września 2013
aktualizacja: 1 września 2013

 

 

Inne formy wychowania przedszkolnego

W celu ułatwienia dostępu do wychowania przedszkolnego dzieci w wieku do 5 roku życia Ministerstwo Edukacji Narodowej wprowadziło zmiany legislacyjne. Od dnia 1 stycznia 2008r. wychowanie przedszkolne może być prowadzone również w innych formach.

Możliwość prowadzenia edukacji przedszkolnej w innych niż przedszkole czy oddział przedszkolny, formach wychowania przedszkolnego reguluje ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, z późn. zm.) oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 stycznia 2008 r. w sprawie rodzajów innych form wychowania przedszkolnego, warunków tworzenia i organizowania tych form oraz sposobu ich działania (Dz. U. Nr 7, poz. 38), zmienione rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 13 czerwca 2008 r. w związku ze zmianami, które zostały wprowadzone 5 sierpnia 2010 r. ustawą o zmianie ustawy o systemie oświaty (Dz. U. Nr 149, poz. 991) wydane zostało nowe rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 31 sierpnia 2010 r. w sprawie rodzajów innych form wychowania przedszkolnego, warunków tworzenia i organizowania tych form oraz sposobu ich działania (Dz. U. Nr 161, poz.1080). W 2011 r. zostało ono ponownie zmienione rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 28 czerwca 2011 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie rodzajów innych form wychowania przedszkolnego, warunków tworzenia i organizowania tych form oraz sposobu ich działania (Dz. U. Nr 143, poz. 839).

Powyższe akty wykonawcze pozwoliły na tworzenie, obok istniejących w systemie przedszkoli, także punktów przedszkolnych i zespołów wychowania przedszkolnego, a tym samym na zwiększenie upowszechnianie edukacji przedszkolnej. Zamieszone poniżej materiały przedstawiają szczegółowe zasady tworzenia i funkcjonowania innych form wychowania przedszkolnego.

 

Ewelina Godyń
Małgorzata Frankowska
Oddział Edukacji Zdrowotnej
i Higieny Dzieci i Młodzieży

wprowadzono: 27.06.2013 r.