![\"plakat](\"http:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/plakat_-_dzien_bez_tytoniu.png\")
<\/p>\n<\/p>\n
Ka\u017cdego roku w dniu 31 maja obchodzony jest \u015awiatowy Dzie\u0144 Bez Tytoniu. \u015awiatowa Organizacja Zdrowia (WHO) stara si\u0119 w tym dniu zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na kwesti\u0119 zdrowotnych, spo\u0142ecznych i ekonomicznych skutk\u00f3w palenia tytoniu. Has\u0142o przewodnie tegorocznych obchod\u00f3w to: ,,Tyto\u0144 \u2013 zagro\u017cenie dla rozwoju\u201d<\/em>.<\/p>\n <\/p>\n Palenie jest jedn\u0105 z najpowa\u017cniejszych przyczyn nowotwor\u00f3w oraz chor\u00f3b uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia. Obecnie na \u015bwiecie papierosy pali oko\u0142o 1,2 miliarda ludzi. Dane szacunkowe wskazuj\u0105, \u017ce w\u00a0ci\u0105gu roku wypalanych oko\u0142o 6 trylion\u00f3w sztuk papieros\u00f3w. Oko\u0142o 80% ludzi pal\u0105cych papierosy to mieszka\u0144cy kraj\u00f3w rozwijaj\u0105cych si\u0119 w tym 360 milion\u00f3w mieszka w Chinach.<\/p>\n W Polsce pali oko\u0142o 9 milion\u00f3w os\u00f3b (29% doros\u0142ej populacji). Szacuje si\u0119, \u017ce w Polsce wypalanych jest rocznie ok. 4 mld. sztuk papieros\u00f3w. Pomimo stopniowego obni\u017cania si\u0119 liczby czynnych palaczy nadal pali 34% m\u0119\u017cczyzn i 23% kobiet. Bardzo niekorzystne trendy obserwuje si\u0119 w\u015br\u00f3d dzieci i\u00a0m\u0142odzie\u017cy. Ka\u017cdego dnia w Polsce oko\u0142o 500 m\u0142odych ludzi rozpoczyna palenie. Szacunkowo w\u00a0Polsce ok. 3 mln. dzieci to bierni palacze.<\/p>\n Zastanawiaj\u0105c si\u0119, dlaczego palenie tytoniu i wdychanie dymu tytoniowego jest tak szkodliwe dla zdrowia, nale\u017cy odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do wiedzy zwi\u0105zanej z toksykologi\u0105 dymu tytoniowego. Szacuje si\u0119, \u017ce w tytoniu i dymie papierosowym jest co najmniej 4 tys. zwi\u0105zk\u00f3w chemicznych, w tym ok. 40 substancji rakotw\u00f3rczych. W dymie papierosowym znajduj\u0105 si\u0119 tak silne trucizny, jak arsen, chlorek winylu, cyjanowod\u00f3r, DDT, fenol, tlenek w\u0119gla (czad), metale ci\u0119\u017ckie (np. kadm i o\u0142\u00f3w) i substancje radioaktywne (polon-210), zwi\u0105zki uszkadzaj\u0105ce kod genetyczny (np. benzoapiren), oraz bardzo silne substancje rakotw\u00f3rcze, kt\u00f3re inicjuj\u0105 i promuj\u0105 proces nowotworowy (np. substancje smoliste, kt\u00f3re zalicza si\u0119 do zwi\u0105zk\u00f3w rakotw\u00f3rczych najwy\u017cszej klasy).<\/p>\n Choroby nowotworowe<\/strong>: Ocenia si\u0119, \u017ce w krajach rozwini\u0119tych 25-30% wszystkich zgon\u00f3w z powodu nowotwor\u00f3w ma zwi\u0105zek z paleniem tytoniu. Na podstawie bada\u0144 prowadzonych w Europie, Japonii i Ameryce P\u00f3\u0142nocnej paleniu mo\u017cna przypisa\u0107 87-91% zachorowa\u0144 na raka p\u0142uca u m\u0119\u017cczyzn i 57-86% u kobiet. U obu p\u0142ci odsetek zachorowa\u0144 na raka prze\u0142yku, raka gard\u0142a i raka jamy ustnej, zwi\u0105zanych z dzia\u0142aniem dymu tytoniowego b\u0105d\u017a dymu tytoniowego w po\u0142\u0105czeniu z alkoholem, wynosi 43-60%. Znaczna cz\u0119\u015b\u0107 zachorowa\u0144 na raka p\u0119cherza moczowego i raka trzustki, a tak\u017ce pewna niewielka cz\u0119\u015b\u0107 zachorowa\u0144 na raki nerki, \u017co\u0142\u0105dka, szyjki macicy oraz na bia\u0142aczk\u0119 szpikow\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 przyczynowo z paleniem tytoniu. Obecnie obserwowane zachorowania na nowotwory tytoniozale\u017cne, ze wzgl\u0119du na sw\u00f3j d\u0142ugi okres utajenia i niewyst\u0119powanie objaw\u00f3w, odzwierciedlaj\u0105 struktur\u0119 palenia tytoniu w ci\u0105gu ostatnich kilkudziesi\u0119ciu lat. Po zaprzestaniu palenia zwi\u0119kszone ryzyko tytoniozale\u017cnych nowotwor\u00f3w z\u0142o\u015bliwych szybko si\u0119 zmniejsza. Ewidentne korzy\u015bci zdrowotne obserwuje si\u0119 ju\u017c po 5 latach od zerwania z\u00a0na\u0142ogiem i z ka\u017cdym rokiem s\u0105 one wyra\u017aniejsze.<\/p>\n Choroby nienowotworowe<\/strong> np. jak: przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc (POCHP), rozstrzenie oskrzeli, astma oskrzelowa. Z uwagi na fakt, \u017ce dym tytoniowy powoduje upo\u015bledzenie wydzielania \u015bluzu i zaburza miejscowe reakcje immunologiczne wp\u0142ywa na podatno\u015b\u0107 na infekcje wirusowe, bakteryjne i grzybicze ca\u0142ego uk\u0142adu oddechowego.<\/p>\n Choroby uk\u0142adu naczyniowego: <\/strong>Liczne badania epidemiologiczne rozpocz\u0119te na pocz\u0105tku lat 50-tych ubieg\u0142ego stulecia wskazywa\u0142y na silny zwi\u0105zek pomi\u0119dzy paleniem papieros\u00f3w a\u00a0wzrostem liczby zgon\u00f3w z powodu chor\u00f3b uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia. Dzieje si\u0119 to w mechanizmie zaburze\u0144 gospodarki lipidowej: wzrostu st\u0119\u017cenia tr\u00f3jgliceryd\u00f3w i LDL \u2013 cholesterolu, oraz spadku st\u0119\u017cenia HDL-cholesterolu. U palaczy zaobserwowano proces \u0142atwiejszego utleniania lipoprotein o niskiej g\u0119sto\u015bci co powoduje i nasila proces mia\u017cd\u017cy co tw\u00f3rczy. U palaczy zauwa\u017cono tak\u017ce ni\u017cszy poziom ni\u017c u os\u00f3b niepal\u0105cych utleniaczy takich jak witamin C i E, beta karotenu.<\/p>\n Choroby uk\u0142adu pokarmowego: <\/strong>Nienowotworowe choroby uk\u0142adu pokarmowego wymieniane w\u00a0kontek\u015bcie dodatniej korelacji z paleniem tytoniu to: choroba wrzodowa \u017co\u0142\u0105dka i dwunastnicy, choroba Le\u015bniowskiego \u2013 Crohna.<\/p>\n Inne choroby wywo\u0142ane paleniem papieros\u00f3w: <\/strong>Palenie papieros\u00f3w wp\u0142ywa istotnie na os\u0142abienie funkcjonowania narz\u0105d\u00f3w zmys\u0142\u00f3w: wzroku, w\u0119chu i smaku. Cz\u0119\u015bciej u kobiet pal\u0105cych papierosy ni\u017c u niepal\u0105cych wyst\u0119puj\u0105: osteoporoza, zaburzenia owulacji co z kolei wp\u0142ywa na p\u0142odno\u015b\u0107 oraz przyspieszenie menopauzy. U pal\u0105cych m\u0119\u017cczyzn nast\u0119puje pogorszenie jako\u015bci nasienia.<\/p>\n Bierne palenie tak samo niebezpiecznie jak palenie czynne, gdy\u017c boczny strumie\u0144 dymu tytoniowego zawiera 35 razy wi\u0119cej dwutlenku w\u0119gla i 4 razy wi\u0119cej nikotyny, ni\u017c dym wydychany przez aktywnych palaczy. Bierni palacze s\u0105 nara\u017ceni na takie choroby jak aktywni palacze.<\/p>\n Palenie przez kobiet\u0119 ci\u0119\u017carn\u0105 jest bardzo niebezpieczne dla rozwijaj\u0105cego si\u0119 p\u0142odu. Substancje zwarte w dymie tytoniowym powoduj\u0105 zaburzenia w rozwoju narz\u0105d\u00f3w szczeg\u00f3lnie uk\u0142adu nerwowego i oddechowego. Sprawiaj\u0105, \u017ce dziecko jest gorzej od\u017cywione, mniej dotlenione, co mo\u017ce doprowadzi\u0107 do zaburze\u0144 funkcji m\u00f3zgu, zahamowania rozwoju, powstania wad wrodzonych. U kobiet pal\u0105cych podczas ci\u0105\u017cy cz\u0119\u015bciej dochodzi do poronie\u0144, komplikacji w\u00a0czasie ci\u0105\u017cy i przy porodzie. Ponadto palenie w czasie ci\u0105\u017cy jest czynnikiem ryzyka wyst\u0105pienia tzw. nag\u0142ej \u015bmierci \u0142\u00f3\u017ceczkowej dziecka.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n \u0179r\u00f3d\u0142o: www.zdrowiewciazy.pl<\/a><\/p>\n Zapraszamy r\u00f3wnie\u017c do obejrzenia grafiki umieszczonej poni\u017cej oraz przeczytania dodatkowych infromacji przekazanych przez WHO<\/p>\n <\/p>\n Magdalena Dro\u017adzik, Aleksandra Barszczewska Ka\u017cdego roku w dniu 31 maja obchodzony jest \u015awiatowy Dzie\u0144 Bez Tytoniu. \u015awiatowa Organizacja Zdrowia (WHO) stara si\u0119 w tym dniu zwróci\u0107 uwag\u0119 na kwesti\u0119 zdrowotnych, spo\u0142ecznych i ekonomicznych skutków palenia tytoniu. Has\u0142o przewodnie tegorocznych obchodów to: ,,Tyto\u0144 – zagro\u017cenie dla rozwoju”<\/em>.<\/p>\n Palenie jest jedn\u0105 z najpowa\u017cniejszych przyczyn nowotworów oraz chorób uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia. Obecnie na \u015bwiecie papierosy pali oko\u0142o 1,2 miliarda ludzi. Dane szacunkowe wskazuj\u0105, \u017ce w ci\u0105gu roku wypalanych oko\u0142o 6 trylionów sztuk papierosów. Oko\u0142o 80% ludzi pal\u0105cych papierosy to mieszka\u0144cy krajów rozwijaj\u0105cych si\u0119 w tym 360 milionów mieszka w Chinach.<\/p>\n W Polsce pali oko\u0142o 9 milionów osób (29% doros\u0142ej populacji). Szacuje si\u0119, \u017ce w Polsce wypalanych jest rocznie ok. 4 mld. sztuk papierosów. Pomimo stopniowego obni\u017cania si\u0119 liczby czynnych palaczy nadal pali 34% m\u0119\u017cczyzn i 23% kobiet. Bardzo niekorzystne trendy obserwuje si\u0119 w\u015bród dzieci i m\u0142odzie\u017cy. Ka\u017cdego dnia w Polsce oko\u0142o 500 m\u0142odych ludzi rozpoczyna palenie. Szacunkowo w Polsce ok. 3 mln. dzieci to bierni palacze.<\/p>\n Zastanawiaj\u0105c si\u0119, dlaczego palenie tytoniu i wdychanie dymu tytoniowego jest tak szkodliwe dla zdrowia, nale\u017cy odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do wiedzy zwi\u0105zanej z toksykologi\u0105 dymu tytoniowego. Szacuje si\u0119, \u017ce w tytoniu i dymie papierosowym jest co najmniej 4 tys. zwi\u0105zków chemicznych, w tym ok. 40 substancji rakotwórczych. W dymie papierosowym znajduj\u0105 si\u0119 tak silne trucizny, jak arsen, chlorek winylu, cyjanowodór, DDT, fenol, tlenek w\u0119gla (czad), metale ci\u0119\u017ckie (np. kadm i o\u0142ów) i substancje radioaktywne (polon-210), zwi\u0105zki uszkadzaj\u0105ce kod genetyczny (np. benzoapiren), oraz bardzo silne substancje rakotwórcze, które inicjuj\u0105 i promuj\u0105 proces nowotworowy (np. substancje smoliste, które zalicza si\u0119 do zwi\u0105zków rakotwórczych najwy\u017cszej klasy).<\/p>\n Choroby nowotworowe<\/strong>: Ocenia si\u0119, \u017ce w krajach rozwini\u0119tych 25-30% wszystkich zgonów z powodu nowotworów ma zwi\u0105zek z paleniem tytoniu. Na podstawie bada\u0144 prowadzonych w Europie, Japonii i Ameryce Pó\u0142nocnej paleniu mo\u017cna przypisa\u0107 87-91% zachorowa\u0144 na raka p\u0142uca u m\u0119\u017cczyzn i 57-86% u kobiet. U obu p\u0142ci odsetek zachorowa\u0144 na raka prze\u0142yku, raka gard\u0142a i raka jamy ustnej, zwi\u0105zanych z dzia\u0142aniem dymu tytoniowego b\u0105d\u017a dymu tytoniowego w po\u0142\u0105czeniu z alkoholem, wynosi 43-60%. Znaczna cz\u0119\u015b\u0107 zachorowa\u0144 na raka p\u0119cherza moczowego i raka trzustki, a tak\u017ce pewna niewielka cz\u0119\u015b\u0107 zachorowa\u0144 na raki nerki, \u017co\u0142\u0105dka, szyjki macicy oraz na bia\u0142aczk\u0119 szpikow\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 przyczynowo z paleniem tytoniu. Obecnie obserwowane zachorowania na nowotwory tytoniozale\u017cne, ze wzgl\u0119du na swój d\u0142ugi okres utajenia i niewyst\u0119powanie objawów, odzwierciedlaj\u0105 struktur\u0119 palenia tytoniu w ci\u0105gu ostatnich kilkudziesi\u0119ciu lat. Po zaprzestaniu palenia zwi\u0119kszone ryzyko tytoniozale\u017cnych nowotworów z\u0142o\u015bliwych szybko si\u0119 zmniejsza. Ewidentne korzy\u015bci zdrowotne obserwuje si\u0119 ju\u017c po 5 latach od zerwania z na\u0142ogiem i z ka\u017cdym rokiem s\u0105 one wyra\u017aniejsze.<\/p>\n Choroby nienowotworowe<\/strong> np. jak: przewlek\u0142a obturacyjna choroba p\u0142uc (POCHP), rozstrzenie oskrzeli, astma oskrzelowa. Z uwagi na fakt, \u017ce dym tytoniowy powoduje upo\u015bledzenie wydzielania \u015bluzu i zaburza miejscowe reakcje immunologiczne wp\u0142ywa na podatno\u015b\u0107 na infekcje wirusowe, bakteryjne i grzybicze ca\u0142ego uk\u0142adu oddechowego.<\/p>\n Choroby uk\u0142adu naczyniowego: <\/strong>Liczne badania epidemiologiczne rozpocz\u0119te na pocz\u0105tku lat 50-tych ubieg\u0142ego stulecia wskazywa\u0142y na silny zwi\u0105zek pomi\u0119dzy paleniem papierosów a wzrostem liczby zgonów z powodu chorób uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia. Dzieje si\u0119 to w mechanizmie zaburze\u0144 gospodarki lipidowej: wzrostu st\u0119\u017cenia trójglicerydów i LDL – cholesterolu, oraz spadku st\u0119\u017cenia HDL-cholesterolu. U palaczy zaobserwowano proces \u0142atwiejszego utleniania lipoprotein o niskiej g\u0119sto\u015bci co powoduje i nasila proces mia\u017cd\u017cy co twórczy. U palaczy zauwa\u017cono tak\u017ce ni\u017cszy poziom ni\u017c u osób niepal\u0105cych utleniaczy takich jak witamin C i E, beta karotenu.<\/p>\n Choroby uk\u0142adu pokarmowego: <\/strong>Nienowotworowe choroby uk\u0142adu pokarmowego wymieniane w kontek\u015bcie dodatniej korelacji z paleniem tytoniu to: choroba wrzodowa \u017co\u0142\u0105dka i dwunastnicy, choroba Le\u015bniowskiego – Crohna.<\/p>\n Inne choroby wywo\u0142ane paleniem papierosów: <\/strong>Palenie papierosów wp\u0142ywa istotnie na os\u0142abienie funkcjonowania narz\u0105dów zmys\u0142ów: wzroku, w\u0119chu i smaku. Cz\u0119\u015bciej u kobiet pal\u0105cych papierosy ni\u017c u niepal\u0105cych wyst\u0119puj\u0105: osteoporoza, zaburzenia owulacji co z kolei wp\u0142ywa na p\u0142odno\u015b\u0107 oraz przyspieszenie menopauzy. U pal\u0105cych m\u0119\u017cczyzn nast\u0119puje pogorszenie jako\u015bci nasienia.<\/p>\n Bierne palenie tak samo niebezpiecznie jak palenie czynne, gdy\u017c boczny strumie\u0144 dymu tytoniowego zawiera 35 razy wi\u0119cej dwutlenku w\u0119gla i 4 razy wi\u0119cej nikotyny, ni\u017c dym wydychany przez aktywnych palaczy. Bierni palacze s\u0105 nara\u017ceni na takie choroby jak aktywni palacze.<\/p>\n Palenie przez kobiet\u0119 ci\u0119\u017carn\u0105 jest bardzo niebezpieczne dla rozwijaj\u0105cego si\u0119 p\u0142odu. Substancje zwarte w dymie tytoniowym powoduj\u0105 zaburzenia w rozwoju narz\u0105dów szczególnie uk\u0142adu nerwowego i oddechowego. Sprawiaj\u0105, \u017ce dziecko jest gorzej od\u017cywione, mniej dotlenione, co mo\u017ce doprowadzi\u0107 do zaburze\u0144 funkcji mózgu, zahamowania rozwoju, powstania wad wrodzonych. U kobiet pal\u0105cych podczas ci\u0105\u017cy cz\u0119\u015bciej dochodzi do poronie\u0144, komplikacji w czasie ci\u0105\u017cy i przy porodzie. Ponadto palenie w czasie ci\u0105\u017cy jest czynnikiem ryzyka wyst\u0105pienia tzw. nag\u0142ej \u015bmierci \u0142ó\u017ceczkowej dziecka.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n![\"dzien](\"http:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/dzien_bez_tytuniu_3_2.png\")
Europejska lista dziesi\u0119ciu najcz\u0119stszych przyczyn ci\u0119\u017ckich zachorowa\u0144 zawiera na drugim miejscu palenie tytoniu, uwa\u017ca si\u0119 je za czynnik rozwoju 12,3% chor\u00f3b. Szkodliwe substancje zawarte w dymie tytoniowym wywo\u0142uj\u0105 szereg schorze\u0144:<\/p>\n![\"dzien](\"http:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-content\/uploads\/2017\/05\/dzien_bez_tytuniu_3_1.png\")
<\/p>\n
\nDzia\u0142 Zdrowia Publicznego i Promocji Zdrowia
\nData wprowadzenia: 30 maja 2017
\nData ostatniej aktualizacji: 30 maja 2017<\/p>\n\r\n \r\n Pliki do pobrania:<\/h3>\r\n
<\/p>\nEuropejska lista dziesi\u0119ciu najcz\u0119stszych przyczyn ci\u0119\u017ckich zachorowa\u0144 zawiera na drugim miejscu palenie tytoniu, uwa\u017ca si\u0119 je za czynnik rozwoju 12,3% chorób. Szkodliwe substancje zawarte w dymie tytoniowym wywo\u0142uj\u0105 szereg schorze\u0144:<\/p>\n<\/p>\n