{"id":341,"date":"2013-10-11T09:05:35","date_gmt":"2013-10-11T07:05:35","guid":{"rendered":"http:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/15-10-swiatowy-dzien-mycia-rak\/"},"modified":"2019-02-26T10:56:02","modified_gmt":"2019-02-26T09:56:02","slug":"15-10-swiatowy-dzien-mycia-rak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/15-10-swiatowy-dzien-mycia-rak\/","title":{"rendered":"15 pa\u017adziernika: \u015awiatowy dzie\u0144 mycia r\u0105k"},"content":{"rendered":"

Mycie r\u0105k jest naj\u0142atwiejszym sposobem na pozbycie si\u0119 drobnoustrojów z r\u0105k i zapobiega ich przenoszeniu.<\/p>\n

Ka\u017cdy centymetr kwadratowy skóry cz\u0142owieka mo\u017ce pomie\u015bci\u0107 tysi\u0105ce, a nawet miliony drobnoustrojów. Liczba bakterii na skórze r\u0105k personelu medycznego wynosi od 3,9 x 104<\/sup> do 4,6 x 106<\/sup> i wzrasta w miar\u0119 wykonywania ró\u017cnych procedur medycznych, zwykle w tempie oko\u0142o 16 komórek na minut\u0119.[i]<\/a><\/p>\n

Obok bakterii wchodz\u0105cych w sk\u0142ad tzw. fizjologicznej mikroflory skóry na r\u0119kach znajduj\u0105 si\u0119 tak\u017ce drobnoustroje chorobotwórcze.<\/p>\n

To w\u0142a\u015bnie przez d\u0142onie naj\u0142atwiej przenoszone s\u0105 rotawirusy i norowirusy, odpowiedzialne m.in. za biegunk\u0119.<\/p>\n

Choroby przenoszone za po\u015brednictwem brudnych r\u0105k.<\/span><\/strong><\/p>\n

Brak nawyku starannego mycia r\u0105k wod\u0105 z myd\u0142em prowadzi\u0107 mo\u017ce do zara\u017cenia si\u0119 tzw. chorobami brudnych r\u0105k<\/p>\n

1. Wirusowe zapalenie w\u0105troby typu A potocznie zwane \u017có\u0142taczk\u0105 pokarmow\u0105. Zarazi\u0107 mo\u017cna si\u0119 jedz\u0105c nieumyte owoce oraz pij\u0105c nieprzegotowan\u0105wod\u0119. Oprócz stosowania podstawowych zasad higieny, skutecznym zabezpieczeniem p\/w tej chorobie jest szczepienie ochronne, które mo\u017cna stosowa\u0107 ju\u017c u dzieci od 2. roku \u017cycia. Szczepienie zaleca si\u0119 jest dzieciom w wieku przedszkolnym i szkolnym, wszystkim osobom wyje\u017cd\u017caj\u0105cym do krajów, gdzie ta choroba cz\u0119sto wyst\u0119puje oraz ludziom pracuj\u0105cym przy produkowaniu i sprzeda\u017cy \u017cywno\u015bci.<\/p>\n

2. Zatrucia i zaka\u017cenia pokarmowe w tym Salmonell\u0105 i Shigell\u0105.<\/p>\n

3. Zaka\u017cenie owsikami. To do\u015b\u0107 cz\u0119sta choroba u dzieci ucz\u0119szczaj\u0105cych do \u017c\u0142obka czy przedszkola. Najprostszym sposobem zara\u017cenia jest bezpo\u015bredni kontakt pomi\u0119dzy dzie\u0107mi, zabawa z innym dzieckiem (nosicielem owsików) tymi samymi zabawkami.<\/p>\n

4. Zapalenia jamy ustnej o pod\u0142o\u017cu bakteryjnym, które objawia si\u0119 bólem \u015bluzówki.<\/p>\n

 Mimo \u017ce „metoda” jest niezwykle prosta, z opublikowanego raportu \u015awiatowej Organizacji Zdrowia (WHO) wynika, \u017ce blisko 70 proc. zaka\u017ce\u0144 oraz zatru\u0107 uk\u0142adu pokarmowego wywo\u0142ana jest bakteriami przenoszonymi przez brudne r\u0119ce. W Wielkiej Brytanii, w czasie epidemii zaka\u017ce\u0144 pokarmowych wywo\u0142anych przez Escherichia coli O157, przyczyn\u0105 ponad po\u0142owy zachorowa\u0144 by\u0142y bakterie przenoszone przez r\u0119ce.<\/p>\n

W 2008 roku, 15 pa\u017adziernika pod patronatem UNESCO obchodzony by\u0142 pierwszy \u015awiatowy Dzie\u0144 Mycia R\u0105k. Tego dnia na ca\u0142ym \u015bwiecie ponad 200 milionów dzieci z 86 krajów i pi\u0119ciu kontynentów symbolicznie umy\u0142o r\u0119ce. Zamierzeniem organizatorów akcji by\u0142o zwrócenie uwagi na problem przenoszenia przez r\u0119ce chorób infekcyjnych i poprzez edukacj\u0119 dzieci dotarcie do osób doros\u0142ych i u\u015bwiadomienie im skali zagro\u017cenia. To przede wszystkim z\u0142e nawyki higieniczne doros\u0142ych s\u0105 przyczyn\u0105 chorób biegunkowych u najm\u0142odszych dzieci. W grupie dzieci do 5. roku \u017cycia przebieg zaka\u017ce\u0144 przewodu pokarmowego mo\u017ce by\u0107 bardzo ci\u0119\u017cki. Ka\u017cdego roku na \u015bwiecie z powodu biegunek umiera od 3,5 do 4 milionów dzieci w tej grupie wiekowej. Drug\u0105 grup\u0105 „ryzyka” s\u0105 osoby w podesz\u0142ym wieku (>65 roku \u017cycia), u których odporno\u015b\u0107 na zaka\u017cenia jest w naturalny sposób obni\u017cona. Liczebno\u015b\u0107 tej populacji stale ro\u015bnie. Ponadto na zaka\u017cenia przenoszone przez r\u0119ce s\u0105 nara\u017cone osoby z chorobami uk\u0142adowymi lub infekcyjnymi, które os\u0142abiaj\u0105 uk\u0142ad odporno\u015bciowy.[ii]<\/a><\/p>\n

Kiedy powinni\u015bmy my\u0107 r\u0119ce?<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Kiedy nale\u017cy dezynfekowa\u0107 r\u0119ce?<\/strong><\/p>\n

W placówkach \u015bwiadcz\u0105cych us\u0142ugi medyczne oraz w innych obiektach w których dochodzi do przerwania ci\u0105g\u0142o\u015bci tkanek konieczna jest dezynfekcja r\u0105k.<\/p>\n

Higiena r\u0105k stanowi podstawowy \u015brodek ograniczaj\u0105cy rozprzestrzenianie si\u0119 zaka\u017ce\u0144. Jest to prosta czynno\u015b\u0107, ale brak konsekwentnego jej przestrzegania stanowi ogólno\u015bwiatowy problem w sektorze opieki zdrowotnej.[iii]<\/a><\/p>\n

W placówkach medycznych najwa\u017cniejszym wektorem transmisji drobnoustrojów s\u0105 r\u0119ce pracowników, przede wszystkim lekarzy i piel\u0119gniarek. WHO uznaje higien\u0119 r\u0105k za podstawowy element zapobiegania zaka\u017ceniom szpitalnym, jednak cz\u0119sto w praktyce klinicznej przestrzeganie tej zasady jest niewielkie (50%)[iv]<\/a>. Szacuje si\u0119, \u017ce przyczyn\u0105 oko\u0142o 20-40% zaka\u017ce\u0144 s\u0105 drobnoustroje przenoszone przez r\u0119ce pracowników opieki zdrowotnej[v]<\/a>. W dalszym ci\u0105gu, mimo licznych szkole\u0144 brakuje u pracowników medycznych nawyków mycia i odka\u017cania r\u0105k bezpo\u015brednio po ka\u017cdym kontakcie z pacjentem lub z potencjalnie zaka\u017conym sprz\u0119tem, aparatur\u0105 i materia\u0142ami biologicznymi. Nie przestrzega si\u0119 tak\u017ce podstawowych zasad higieny osobistej[vi]<\/a>.<\/p>\n

Ju\u017c wieki temu (lata 1860) Ignaz Philipp Semmelweis, pracuj\u0105cy w jednej z wiede\u0144skich klinik po\u0142o\u017cniczych, twierdzi\u0142 inaczej ni\u017c ca\u0142e ówczesne \u015brodowisko medyczne, \u017ce gor\u0105czk\u0119 po\u0142ogow\u0105 wywo\u0142ywa\u0142a infekcja przenoszona przez lekarzy i studentów medycyny, którzy bez umycia r\u0105k po przeprowadzonych wcze\u015bniej sekcjach zw\u0142ok, badali po\u0142o\u017cnice. Semmelweis uwa\u017ca\u0142, \u017ce dok\u0142adne mycie r\u0105k wod\u0105 chlorowan\u0105 to jedyny sposób pozbycia si\u0119 gor\u0105czki po\u0142ogowej[vii]<\/a>. Po zastosowaniu metody dezynfekcji r\u0105k zaproponowanej przez Semmelweisa wspó\u0142czynnik \u015bmiertelno\u015bci po\u0142o\u017cnic obni\u017cy\u0142 si\u0119 blisko pi\u0119ciokrotnie.<\/p>\n

W 1978 roku po raz pierwszy procedura opisana i zilustrowana wg Ayliffe’<\/sup>a i wsp. uznana zosta\u0142a za dzia\u0142anie standardowe i zapewniaj\u0105ce skuteczn\u0105 dezynfekcj\u0119. Polega ona na pi\u0119ciokrotnym powtórzeniu ka\u017cdej z sze\u015bciu opisanych poni\u017cej czynno\u015bci [viii]<\/a>:<\/p>\n

1. etap: roztarcie preparatu na wewn\u0119trznej stronie d\u0142oni<\/p>\n

2. etap: pokrycie preparatem cz\u0119\u015bci grzbietowych obu d\u0142oni<\/p>\n

3. etap: wprowadzenie i roztarcie preparatu mi\u0119dzy palcami<\/p>\n

4. etap: roztarcie preparatu na ko\u0144cach palców<\/p>\n

5. etap: dezynfekcja kciuka i jego nasady<\/p>\n

6. etap: dezynfekcja opuszków palców i zag\u0142\u0119bienia d\u0142oni<\/p>\n

W badaniach Ayliffe’<\/sup>a i wsp., wykazano, \u017ce tak przeprowadzana higieniczna dezynfekcja r\u0105k umo\u017cliwia skuteczne pokrycie d\u0142oni preparatem i dzi\u0119ki temu usuni\u0119cie wi\u0119kszej liczby drobnoustrojów ze skóry [ix]<\/a>.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Pi\u0119\u0107 punktów dezynfekcji r\u0105k wed\u0142ug WHO (\u017aród\u0142o: opracowanie w j\u0119z. Polskim na podstawie WHO 2009, www.schulke.pl<\/p>\n

 Niezwykle skuteczn\u0105 i przemawiaj\u0105c\u0105 do wyobra\u017ani metod\u0105 u\u015bwiadomienia personelowi medycznemu jak wa\u017cny jest pe\u0142ny cykl dezynfekcji do uzyskania satysfakcjonuj\u0105cej redukcji drobnoustrojów, jest trening wykonywany przy u\u017cyciu lampy UV i preparatu dezynfekcyjnego z barwnikiem \u015bwiec\u0105cym w UV.  Preparat ten jest niewidoczny w \u015bwietle dziennym, natomiast ma zapach i konsystencj\u0119 przypominaj\u0105cy \u015brodek dezynfekcyjny. Zadaniem pracownika jest wykonanie rutynowej dezynfekcji r\u0105k. Nast\u0119pnie r\u0119ce ogl\u0105dane s\u0105 w \u015bwietle lampy UV. R\u0119ce poddane skutecznej dezynfekcji przedstawione s\u0105 na fot. 1-2<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

R\u0119ce po procesie dezynfekcji wykonanej w sposób niew\u0142a\u015bciwy pokazane s\u0105 na fot. 3<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

Personel medyczny jest grup\u0105 zawodow\u0105, która w sposób szczególny winna dba\u0107 o higien\u0119 r\u0105k. Poni\u017csza tabela obrazuje cz\u0119sto\u015b\u0107 wykrywania oraz prze\u017cywalno\u015bci wybranych drobnoustrojów na d\u0142oniach personelu medycznego i powierzchniach u\u017cytkowych.[x]<\/a><\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
\n

Drobnoustrój<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Cz\u0119sto\u015b\u0107 wykrywania
na d\u0142oniach<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Prze\u017cywalno\u015b\u0107 na d\u0142oniach<\/strong><\/p>\n<\/td>\n

\n

Prze\u017cywalno\u015b\u0107 na powierzchniach u\u017cytkowych<\/strong><\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Acinetobacter spp.<\/p>\n<\/td>\n

\n

3 – 15 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

≥ 150 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

3 dni – 5 miesi\u0119cy<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Clostridium difficile<\/p>\n<\/td>\n

\n

14 – 59 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

?<\/p>\n<\/td>\n

\n

≥ 24 godz. (komórki wegetatywne)<\/p>\n

≤ 5 miesi\u0119cy (spory)<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Escherichia coli<\/p>\n<\/td>\n

\n

?<\/p>\n<\/td>\n

\n

6 – 90 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

2 godz. – 6 miesi\u0119cy<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Klebsiella spp.<\/p>\n<\/td>\n

\n

17 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

≤ 2 godz.<\/p>\n<\/td>\n

\n

2 godz. – 30 miesi\u0119cy<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Staphylococcus aureus<\/p>\n<\/td>\n

\n

10,5 – 78 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

≥ 150 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

4 tyg. – 7 miesi\u0119cy<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

MRSA*<\/sup><\/p>\n<\/td>\n

\n

do 17 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

?<\/p>\n<\/td>\n

\n

4 tyg. – 7 miesi\u0119cy<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Pseudomonas spp.<\/p>\n<\/td>\n

\n

1,3 – 25 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

30 – 180 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

6 godz. – 16 miesi\u0119cy<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Salmonella spp.<\/p>\n<\/td>\n

\n

?<\/p>\n<\/td>\n

\n

≤ 3 godz.<\/p>\n<\/td>\n

\n

6 godz. – 4,2 lata<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Serratia marcescens<\/p>\n<\/td>\n

\n

15,4 – 24 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

≥ 30 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

3 dni – 2 miesi\u0119cy<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

VRE**<\/sup><\/p>\n<\/td>\n

\n

≤ 41 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

≤ 60 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

5 dni – 4 miesi\u0105ce<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Candida spp.<\/p>\n<\/td>\n

\n

23 – 81 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

60 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

1 – 150 dni<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Hepatitis A virus<\/p>\n<\/td>\n

\n

?<\/p>\n<\/td>\n

\n

kilkana\u015bcie godz.<\/p>\n<\/td>\n

\n

2 godz. – 60 dni<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Invluenza virus<\/p>\n<\/td>\n

\n

?<\/p>\n<\/td>\n

\n

10 – 15 min<\/p>\n<\/td>\n

\n

12 – 48 godz.<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n

\n

Rotavirus<\/p>\n<\/td>\n

\n

20 – 79 %<\/p>\n<\/td>\n

\n

≤ 4 godz.<\/p>\n<\/td>\n

\n

6 – 60 dni<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

* MRSA – Methicillin-resistant Staphylococcus aureus<\/em>
* VRE – Vancomycin-resistant Enterococci<\/em><\/p>\n

Pacjenci b\u0119d\u0105c \u015bwiadomymi wagi zabiegów higienicznych do których zobligowany jest personel medyczny z racji wykonywanego zawodu i do których zobowi\u0105zuj\u0105 ich procedury sanitarno-higieniczne, w trosce o swoje zdrowie, powinni wymaga\u0107 przestrzegania podstawowych zasad higieny r\u0105k w\u015bród pracowników opieki medycznej.<\/p>\n

 <\/p>\n

Opracowa\u0142a: Katarzyna Bando\u0142a<\/p>\n

Oddzia\u0142 Nadzoru Epidemiologii<\/p>\n


<\/p>\n
\n
\n

[i]<\/a>Pittet D., Dharan S., Touvenean S., Sauvan V., Perneger T.V.: Bacterial contamination of the hands of hospital staff during routine patient care, Arch Intern Med 1999, 159, 821-6<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[ii]<\/a>http:\/\/zdrowie.gazeta.pl\/Zdrowie\/1,105912,12605654.html<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[iii]<\/a>Wytyczne WHO dotycz\u0105ce higieny r\u0105k w opiece zdrowotnej –podsumowanie Pierwsza \u015awiatowa Inicjatywa na rzeczBezpiecze\u0144stwa Pacjenta „Higiena r\u0105k to bezpieczna opieka”<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[iv]<\/a>Ró\u017ckiewicz D., R\u0119ce personelu jako potencjalne \u017aród\u0142o zaka\u017ce\u0144 szpitalnych, Zaka\u017ce\u0144 2011;5;6-12<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[v]<\/a>Bando\u0142a K., Seweryn M., Pokrzywa P., Ogniska zaka\u017ce\u0144 szpitalnych w województwie ma\u0142opolskim w latach 2006-2010, Zaka\u017cenia, 2012; 81-87<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[vi]<\/a>Przondo Mordarska A., Bartoszewicz M., V Akademia Piel\u0119gniarstwa; Konferencja naukowo szkoleniowa, Post\u0119powanie diagnostyczne szpitala zapobiegaj\u0105ce zaka\u017ceniom szpitalnym; 2012<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[vii]<\/a>Thorwald J., Stulecie chirurgów, Kraków, Znak 2008, 308<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[viii]<\/a>Piwowarczyk J., Walków M., Konrad K. Higiena r\u0105k personelu medycznego jako metoda profilaktyki zaka\u017ce\u0144 szpitalnych Zaka\u017cenia 4\/2012, 15-19<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[ix]<\/a>AyliffeG., Babb J., Quoaraishi A.: A test for hygienic hand disinfection, J Clin Path 1978, 31, 923-8<\/p>\n<\/p><\/div>\n

\n

[x]<\/a>Ró\u017ckiewicz D. R\u0119ce personelu jako potencjalne \u017aród\u0142o zaka\u017ce\u0144 szpitalnych, Zaka\u017cenia 5\/2011, 6-12<\/p>\n<\/p><\/div>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Mycie r\u0105k jest naj\u0142atwiejszym sposobem na pozbycie si\u0119 drobnoustrojów z r\u0105k i zapobiega ich przenoszeniu.<\/p>\n

Ka\u017cdy centymetr kwadratowy skóry cz\u0142owieka mo\u017ce pomie\u015bci\u0107 tysi\u0105ce, a nawet miliony drobnoustrojów. Liczba bakterii na skórze r\u0105k personelu medycznego wynosi od 3,9 x 104<\/sup> do 4,6 x 106<\/sup> i wzrasta w miar\u0119 wykonywania ró\u017cnych procedur medycznych, zwykle w tempie oko\u0142o 16 komórek na minut\u0119.[i]<\/a><\/p>\n

Obok bakterii wchodz\u0105cych w sk\u0142ad tzw. fizjologicznej mikroflory skóry na r\u0119kach znajduj\u0105 si\u0119 tak\u017ce drobnoustroje chorobotwórcze.<\/p>\n

To w\u0142a\u015bnie przez d\u0142onie naj\u0142atwiej przenoszone s\u0105 rotawirusy i norowirusy, odpowiedzialne m.in. za biegunk\u0119.<\/p>\n","protected":false},"author":48,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[28],"tags":[],"class_list":["post-341","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-epidemiologia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/341","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/users\/48"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=341"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/341\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2147,"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/341\/revisions\/2147"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=341"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=341"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wsse.krakow.pl\/page\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=341"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}